Trường học dành cho trẻ tự kỷ

  • THÔNG BÁO TUYỂN SINH

    Trung tâm Giáo dục hòa nhập Tuệ Tâm thông báo tuyển sinh năm học mới 2016 -2017 như sau:   Đối tượng tuyển sinh: TrẻRead More

    Learn More
  • HOẠC SINH TUỆ TÂM ĐI DÃ NGOẠI

    Sáng thứ 5 vừa qua các con học sinh Trung tâm Tuệ Tâm vừa có buổi dã ngoại vô cùng lý thú tại Nông trangRead More

    Learn More

Trường chuyên biệt Tuệ tâm - Đồng hành cùng trẻ em tự kỷ

THÔNG BÁO TUYỂN SINH

11025651_709720725815895_1871806955851139211_n

Trung tâm Giáo dục hòa nhập Tuệ Tâm thông báo tuyển sinh năm học mới 2016 -2017 như sau:

 

  1. Đối tượng tuyển sinh:
  • Trẻ tự kỷ
  • Trẻ tăng động giảm tập trung
  • Trẻ chậm phát triển trí tuệ.
  • Trẻ có khó khăn về ngôn ngữ, khó khăn về học tập, nói ngọng…
  1. Lớp học:
  • Lớp can thiệp sớm: học bán trú tại trung tâm và theo giờ
  • Lớp hòa nhập: học bán trú tại trung tâm và theo giờ
  • Lớp tiền tiểu học và tiểu học: trẻ học tại trường tiểu học bình thường và can thiệp tại trung tâm theo giờ
  • Lớp kỹ năng sống: : học bán trú tại trung tâm và theo giờ
  • Mỗi lớp học từ 10 đến 12 trẻ
  • Lớp được trang bị các đầy đủ các đồ dùng dạy học, phòng thoáng, có hệ thống điều hòa…

 

  1. Thông tin liên hệ
  • Thông tin chi tiết, Quý phụ huynh vui lòng liên hệ:
  • Trung tâm giáo dục hòa nhập Tuệ Tâm
  • Số 89, Dãy 3, Ngõ 98, phố Thái Hà, Đống Đa, Hà Nội.
  • Email: trungtamtuetam@gmail.com
  • ĐT: 01685308998
  • Website: donghanhcungtuky.com

 

BAN GIÁM ĐỐC

 

 

HOẠC SINH TUỆ TÂM ĐI DÃ NGOẠI

IMG_8864

Sáng thứ 5 vừa qua các con học sinh Trung tâm Tuệ Tâm vừa có buổi dã ngoại vô cùng lý thú tại Nông trang Bá Tân.

Đường đến nông trang đi trên một con đê thật đẹp, hai bên là đồng lúa xanh bát ngát và những vườn nhãn sai trĩu quả. Ngồi trên xe ô tô, các con tha hồ nhìn ngắm xung quanh.

Sau một chặng đường dài gần 20km, các con học sinh đã đến Nông trang Bá Tân, cùng nhau uống sữa, uống nước, nghỉ ngơi để chuẩn bị cho hành trình khám phá đầy thú vị. Bác quản lý nông trang thể hiện lòng mến khách bằng một nồi chè đỗ đen thật to với chính những hạt đỗ được trồng tại nông trang.

Trò chơi đầu tiên của các con là chơi với những chú vịt. Thi xem ai bắt vịt giỏi nào. Một số bạn như  Nam, Hiếu, Cường, Long, Quân vô cùng hứng thú chạy theo những chú vịt. Với sự giúp đỡ của cô giáo Hiếu, Long đã bắt được một số con vịt. Các bạn khác đứng ngoài hò reo, cổ vũ và cũng thử chạm tay vào con vịt xem sao.

20160811_095429

Chơi bắt vịt xong các bạn cùng nhau chơi xích đu giữa vườn cây xanh mát mắt nào là ổi, đu đủ, gấc, mướp… rất nhiều loại cây khác nhau và rất nhiều quả. Cả cô và trò đều được hái ổi, ăn ổi tại vườn thật là tươi ngon, sạch sẽ.

Trò chơi thu hút nhiều bạn tham gia nhất là trò bắt cá. Bể cá không sâu nên các bạn tha hồ lội xuống bắt. Mặc dù đã từng được đi bắt cá tại Trang trại Erahouse, trang trại Vạn An… nhưng với các bé được chơi đùa cùng nước, bắt cá luôn là niềm vui bất tận.

20160811_100247

Còn nhiều trò chơi khác như thả diều, đi bè trên sông… nhưng vì sự an toàn của các bé nên các cô sẽ cho con khám phá dần.

Đường về vẫn con đê đẹp như tranh vẽ và trong lòng các con tràn đầy niềm vui sau buổi tham quan, trải nghiệm thực tế tại Nông trang Bá Tân.

THÔNG TIN TUYỂN DỤNG

Trung tâm Giáo dục hòa nhập Tuệ Tâm cần tuyển 3 giáo viên.

Chức danh/vị trí: Tuyển giáo viên dạy ngoài giờ và giáo viên đi kèm học sinh học lớp 1.

Kỹ năng cần có:

  • Tốt nghiệp chuyên ngành sư phạm, Tâm lý hoặc Công tác xã hội
  • Có quyết tâm gắn bó với nghề, có mong muốn được đào tạo sâu về can thiệp hành vi, trị liệu ngôn ngữ hoặc can thiệp nhận thức
  • Yêu trẻ, chịu được áp lực công việc, sẵn sàng học thêm các kiến thức mới.

Mức lương/ Các chế độ khác:

  • Lương thỏa thuận theo tiềm năng, khả năng và kỹ năng
  • Có chế độ bảo hiểm theo Luật Lao động

Hồ sơ xin việc:

  • Bản sao CMND
  • Bản sao hộ khẩu hoặc thường trú
  • Bản sao các văn bằng hay chứng chỉ đào tạo, 2 ảnh 3×4
  • Giấy khám sức khỏe, Sơ yếu lý lịch. Các giấy tờ thiếu có thể bổ sung sau

Hồ sơ xin gửi về: Cô Hạnh, Trung tâm Giáo dục hòa nhập Tuệ Tâm.

Địa chỉ:                Số 89, dãy 3, ngõ 98, phố Thái Hà, Đống Đa, Hà Nội.

Điện thoại:           0168 530 8998

Email:                  trungtamtuetam@gmail.com

Thời gian nhận hồ sơ đến hết ngày 30/08/2016

***********

TRUNG TÂM GIÁO DỤC HÒA NHẬP TUỆ TÂM

Số 89, Dãy 3, Ngõ 98, phố Thái Hà, Đống Đa, Hà Nội.                                                           Email: trungtamtuetam@gmail.com                                                                                         ĐT     :0912201056

 

Cuộc sống không tệ như bạn nghĩ

Xưa có một người đàn ông nghèo sống cùng vợ, năm đứa con trai và con dâu trong một gian nhà gỗ chật hẹp, vừa ẩm thấp vừa cũ kỹ. Cuộc sống thiếu thốn trăm bề khiến ông chán nản. Một hôm, ông quyết định đi tìm nhà hiền triết để mong giúp đỡ.

Ông nói với nhà hiền triết:

– Cả nhà chúng tôi đông người mà phải sống chung trong một gian nhà gỗ nhỏ bé, rất chật chội, cả ngày cãi vã không đứt. Cuộc sống như thế khác nào địa ngục. Tôi thật không còn muốn sống tiếp nữa!

Nhà hiền triết hỏi trong nhà ông có những gì. Ông ta đáp, nhà mình chỉ có một con bò, con dê núi và đàn gà.

Nhà hiền triết liền bảo:

– Ông chỉ cần làm theo cách của tôi, mọi thứ sẽ ổn thỏa cả thôi.

Thì ra nhà hiền triết bảo ông ta về nhà rồi cho bò, đê và đàn gà vào sống chung. Có như thế ông ta mới thoát khỏi hoàn cảnh khó khăn. Người đàn ông nghe xong rất ngạc nhiên, nhưng ông vẫn đồng ý làm theo.

Chỉ vài hôm sau, người đàn ông này lại chạy đến tìm nhà hiền triết và khổ sở than rằng:

– Ông bày cho tôi cách quỷ quái gì vậy? Mọi chuyện không những không tốt lên mà chỉ thảm hại hơn thôi. Bây giờ nhà tôi thực sự biến thành địa ngục rồi. Tôi thật không muốn sống nữa.

Nhà hiền triết cười nói với ông ta:

– Được rồi, thế ông về nhà không cho gà ở chung nữa là được thôi.

Không lâu sau, người đàn ông này lại đến tìm nhà hiền triết. Vẫn mang bộ mặt buồn thảm đó, ông ta vừa khóc vừa kể:

– Con dê núi nhai hết mọi thứ trong nhà, làm cho cuộc sống của tôi trở thành ác mộng.

Nhà hiền triết nhẹ nhàng nói:

– Cho dê ra ngoài là được.

Sau đó, ông ta lại đến kêu ca với nhà hiền triết:

– Con bò biến nhà tôi thành cái chuồng bò rồi. Người làm sao sống chung với súc vật được chứ?

Nhà hiền triết khuyên:

– Thế ông mau về nhà và cho con bò ra ngoài ở đi.

Ít hôm sau, ông nhà nghèo lại chạy đến, lần này với vẻ mặt tươi tỉnh. Ông nói với nhà hiền triết:

– Cám ơn ông đã giúp tôi tìm thấy cuộc sống ngọt ngào. Bây giờ, tất cả gia súc đều ra ngoài ở, căn nhà nhỏ bé của tôi trở nên yên tĩnh, rộng rãi và sạch sẽ rồi. Tôi vui lắm!

***

Hoàn cảnh có thể không được như ý bạn muốn và nhìn bề ngoài thì có vẻ rất tồi tệ.
Nhưng cuộc sống còn nhiều thứ kinh khủng hơn thế.
Cho nên bạn đừng quá thất vọng hay sầu não dù có bất cứ điều gì xảy ra.
Hãy lạc quan lên, bạn sẽ thấy cuộc đời thật đẹp!

Sưu tầm – nguồn songvakhatvong.vn

CON TÔI CÓ BỊ TỰ KỶ KHÔNG? DẤU HIỆU SỚM CỦA TỰ KỶ?

tre-tu-ky-2

DẤU HIỆU NHẬN BIẾT TRẺ BỊ TỰ KỶ

1. Khiếm khuyết kỹ năng tương tác xã hội:
Trẻ thích chơi một mình, cố ý ngồi cách xa bạn bè, không chơi hòa đồng được với bạn, thiếu sự trao đổi qua lại về mặt tình cảm với người xung quanh, thường tránh tiếp xúc bằng mắt với người xuang quanh, không đáp ứng với lời nói hoặc không quay lại khi được gọi tên. Gần như không có các giao tiếp không lời như gật đầu, lắc đầu, chỉ tay.
Trẻ không quan tâm đến ngoại cảnh nên hầu như không biết sợ, chạy ra trước cửa nhà mà không nhìn xe, thậm chí nghe tiếng xe cũng không biết tránh xe.
Trẻ không biết bắt chước, hoặc rất kém.
2. Rối loạn ngôn ngữ giao tiếp:
Chậm nói hoặc hoàn toàn không có ngôn ngữ nói, có khi trẻ nói theo ngôn ngữ riêng mà không ai hiểu được. Với những trẻ có khả năng nói, thì ngôn ngữ giao tiếp nghèo nàn, khi được hỏi thì không biết trả lời mà lặp lại hoàn toàn câu hỏi của người khác, hoặc nói đảo ngược cấu trúc câu. Trẻ thường chỉ nói những yêu cầu của trẻ bằng những cụm từ ngắn. Hay nói sai ngữ cảnh, dùng đại từ không đúng (ví dụ xưng “con” với tất cả mọi người, kể cả đối với anh/ em…)
Thường thì trẻ không thể bắt đầu một cuộc nói chuyện và gặp rất nhiều khó khăn trong việc duy trì đối thoại.
3. Rối loạn hành vi:
Có các họat động lặp đi lặp lại: vỗ tay, cử động tay bất thường (múa tay trước mặt), lắc người, đi nhón gót, xoay vòng tròn, chạy loanh quanh hoặc đi tha thẩn trong khi các bạn đang ngổi tập trung lại 1 chỗ. Quá thích một món đồ chơi gì đó, hoặc một bộ phận của món đồ chơi…
Có những trẻ có những hành vi tăng động, hay đập phá đồ đạc, tấn công trẻ khác, hoặc tự huỷ hoại bản thân như đập đầu, cắn tay…

TẠI SAO LẠI GỌI LÀ RỐI LOẠN PHÁT TRIỂN LAN TOẢ?

Các bé bị tự kỷ có các tế bào não bị chết nằm rải rác ở nhiều vùng khác nhau. Phần não nào xuất hiện các tế bào não bị chết thì chức năng do phần não ấy phụ trách sẽ bị rối loạn. Vì oxy và dưỡng chất không đi qua phần tế bào não chết này để đến nuôi các phần não khoẻ phía sau được, nên những phần não khoẻ này không nhận no đủ dưỡng chất, sẽ ở trong tình trạng đói và hoạt động kém. Như vậy, những phần não này cũng bị rối loạn nhẹ nhẹ. Đây là hiện tượng lan toả của tình trạng rối loạn phát triển.
Một trẻ tự kỷ, ngoài việc rối loạn kỹ năng tương tác xã hội, rối loạn ngôn ngữ, rối loạn hành vi, có thể kèm theo các rối loạn khác như: rối loạn giấc ngủ, rối loạn ăn uống, rối loạn lo âu trầm cảm, rối loạn cảm nhận về các cơ quan giác quan.

VẬY NGUYÊN NHÂN TẠI SAO CON TÔI BỊ TỰ KỶ? CÓ PHẢI DO MÔI TRƯỜNG SỐNG, DO CHA MẸ THIẾU QUAN TÂM KHÔNG?

Khoa học vẫn chưa tìm ra nguyên nhân chính xác của bệnh tự kỷ. Một số yếu tố nguy cơ dẫn đến bệnh này như: bà mẹ mang thai bị nhiễm virus, sản giật, nhiễm độc thai nghén, suy dinh dưỡng bào thai… tổn thương xảy ra khi sinh như đẻ non, trẻ ngạt khi sinh, phải có sự can thiệp sản khoa như mổ, hoặc những tổn thương đối với trẻ sau khi sinh như vàng da bệnh lý, suy hô hấp phải thở máy…
Nếu cho rằng trẻ bị tự kỷ là do cha mẹ thiếu chăm sóc là hoàn toàn sai lầm. Việc đổ lỗi cho cha mẹ là nguyên nhân gây bệnh cho con, khiến cha mẹ gánh chịu áp lực tâm lý nặng nề. Thậm chí khiến cha mẹ bị trầm cảm và sau đó đứa trẻ bệnh nặng thêm vì cha mẹ không còn tinh thần để dạy dỗ, can thiệp sớm cho trẻ.

KINH NGHIỆM BẢN THÂN TÔI CÓ CON BỊ TỰ KỶ

Đến bây giờ nghĩ lại, tôi mới nhận ra, có rất nhiều dấu hiệu cho thấy con tôi bị tự kỷ từ khi bé khoảng 5-7 tháng, nhưng tôi lại không biết.
Lúc 5 tháng tuổi, bé nhìn chăm chú theo chiếc xe chạy ngang qua, cho đến khi chiếc xe đi mất, trong khi một bé gái ngồi cạnh đang rất muốn làm quen với bé thì bé lại không quan tâm.
Lúc 7 tháng tuổi, tôi có cho bé tham gia một lớp “chơi với nhạc”, tức là mẹ và bé chơi đùa cùng nhau theo nhịp điệu của nhạc và các hướng dẫn của giáo viên. Rất ngạc nhiên khi thấy các bé khác rất hứng thú với trò chơi và âm nhạc, trong khi con tôi mỗi khi xoay người bé, đưa bé lên xuống theo tiếng nhạc là bé sợ. Thậm chí bé khóc rất nhiều khi tất cả mọi người đồng loạt vừa hát vừa vỗ tay. Mãi đến khi bé 2,5 tuổi bé vẫn còn khóc khi mọi người cùng hát và vỗ tay với bé.
Lúc bé 15 tháng, bé có thể xoay người rất nhiều vòng mà không bị ngã, lúc đó chỉ nghĩ là sao con giữ thăng bằng giỏi quá vậy. Bé đi học, bé cứ đi loanh quanh trong lớp, cô giáo cứ phải kéo vào vòng tròn chung với các bạn, hở ra một chút là bé chạy ra khỏi hàng.
Bé đặc biệt thích xe hơi đồ chơi, nhưng không biết đẩy xe chạy đua, mà chỉ thích nhìn ngắm xe, và xếp xe thành hàng rất ngay ngắn. Mình lấy xe ra khỏi hàng, bé sẽ bỏ xe vào lại vị trí ngay…

VẬY PHẢI LÀM GÌ KHI TRẺ BỊ TỰ KỶ?

Nếu không điều trị kịp thời trẻ không có khả năng hòa nhập với cuộc sống, hòa nhập với cộng đồng.
Liệu pháp tốt nhất hiện nay là gia đình. Cha mẹ cần được trang bị kiến thức từ internet, bệnh viện, giáo viên chuyên biệt, trung tâm dạy trẻ chuyên biệt… để là người trực tiếp can thiệp, điều trị cho con, giúp con khắc phục những điểm yếu như tập trung vào giảng dạy cách thức giao tiếp, ứng xử, các kỹ năng sống cơ bản, tăng cường khả năng vận động cho trẻ.
Có thể cha mẹ nhờ giáo viên chuyên biệt giúp đỡ, nhưng phải theo dõi sát sao sự phát triển của con, có như vậy bé mới tiến bộ được. Giao trẻ hoàn toàn cho trường chuyên biệt, mà không có tác động từ phía gia đình thì hiệu quả không cao.
Phát hiện bệnh sớm, tiến hành can thiệp sớm, sẽ giúp trẻ dễ hoà đồng với môi trường và xã hội hơn.
Nguồn: tuvantretuky.com

Phương pháp trị liệu tự kỷ bằng cách ôm siết vào lòng (Holding Therapy)

13731607_285509348470445_5635261235929998347_n

Danang Ho

Sự trị liệu bằng cách ôm siết trẻ tự kỷ vào lòng theo phương pháp Welch (Welch method) là cách thức can thiệp về mặt tâm lý nhằm giúp trẻ tự kỷ kết nối quan hệ với người mẹ và những người thân khác trong gia đình.

Sự trị liệu bằng cách ôm siết (holding therapy) khác với cách ôm chầm (hugging therapy) và đòi hỏi chuyên viên hay người mẹ phải dùng hết sức mạnh để giữ chặt trẻ tự kỷ vào lòng, tuyệt đối không buông ra cho đến khi trẻ chào thua và … nhìn vào mắt mẹ.

Những người tin vào lối trị liệu nầy cho rằng sự bày tỏ cảm xúc hay va chạm thân thể mạnh bạo và quyết liệt có thể hàn gắn mối quan hệ giữa mẹ con và giúp trẻ tự kỷ phát triển bình thường.

Hiện nay, sự trị liệu nầy chưa từng được trắc nghiệm hoặc có bất cứ bằng chứng hữu hiệu nào. Nhiều chuyên gia tâm lý/giáo dục không khuyến khích lối trị liệu có tính cách đổ thừa “lỗi tại mẹ”, nhất là trẻ tự kỷ có thể bị nghẹt thở mà chết vì sự can thiệp bằng sức mạnh của chuyên gia hay phụ huynh.

CÁC YẾU TỐ NGUY CƠ, YẾU TỐ TIÊN LƯỢNG ĐỐI VỚI RỐI LOẠN HỌC TẬP VÀ CƠ SỞ KHOA HỌC THẦN KINH CỦA RỐI LOẠN NÀY

(Bài đăng trong tập san hội thảo quốc tế chuyên đề về các rối loạn chuyên biệt học tập ở học sinh, trường đại học KHXH và NV TP.HCM, tháng 11/2014)

  1. Phan Thiệu Xuân Giang

                                                                             Phòng khám đa khoa Thiên Phước

Giảng viên thỉnh giảng các môn tâm lý học thần kinh và tâm bệnh học phát triển, khoa tâm lý, trường ĐHKHXH & NV TP.HCM

 

Abstract: Causative factors of learning disorder are unknown. However, the understanding about risk, environmental and genetic factors becomes clearer. There are also studies about brain functions of the disabilities. For example, fMRI (Functional Magnetic Resonance Image) and PET (Positron Emission Tomography) have revealed interesting activation patterns of the brain in reading and mathematic disorders.

Key words: Causative factors, learning disorder, brain functions, brain activation patterns, reading disorder, mathematic disorder.

Tóm tắt: Yếu tố nguyên nhân của nhóm rối loạn này như thế nào đến nay vẫn còn chưa biết rõ, tuy nhiên các yếu tố nguy cơ như môi trường, yếu tố di truyền hay các cơ chế thần kinh thì ngày càng có nhiều hiểu biết sáng tỏ hơn nhờ vào các phương tiện chẩn đoán hình ảnh như fMRI (Functional Magnetic Resonance Image) và PET (Position Emission Tomography).

Từ khóa: Yếu tố nguyên nhân, rối loạn học tập, chức năng não, các mẫu hoạt hóa của não, rối loạn đọc, rối loạn tính toán.

 

1-GIỚI THIỆU CHUNG:

Rối loạn học tập chuyên biệt là một rối loạn phát triển thần kinh có căn nguyên sinh học (Biological origin), nền tảng của các bất thường nằm ở mức nhận thức (về chữ, số…) và kèm theo các dấu hiệu về hành vi (Behavioral signs) như thực hiện việc đọc, viết, tính toán. Căn nguyên sinh học gồm có sự tác động qua lại giữa các yếu tố di truyền và môi trường làm ảnh hưởng đến khả năng cảm nhận hay xử lý thông tin bằng lời nói hay không lời nói của não bộ một cách có hiệu quả và chính xác.

Tỷ lệ lưu hành của các rối loạn học tập trong các lãnh vực như đọc, viết và tính toán là khoảng 5-15% ở trẻ em trong độ tuổi đi học ở các nền văn hóa và ngôn ngữ khác nhau. Tỷ lệ lưu hành ở người lớn không được rõ nhưng có thể xấp xỉ khoảng 4% (DSM-V, APA, 2013). Riêng tỷ lệ lưu hành ở Việt Nam chưa có thống kê.

Rối loạn học tập chuyên biệt thường gặp nhiều hơn ở nam giới so với nữ giới (với tỷ lệ khoảng từ 2:1 cho đến 3:1 (DSM-V, APA, 2013). Không có giải thích đặc hiệu cho sự khác biệt này.

 

2-CÁC YẾU TỐ NGUY CƠ:

Yếu tố môi trường:

Sanh non và cân nặng lúc sanh rất thấp làm gia tăng nguy cơ bị mắc rối loạn học tập,thai nhi tiếp xúc với Nicotine cũng là yếu tố nguy cơ (APA,2013). Các yếu tố khác bao gồm: suy dinh dưỡng bào thai hay suy dinh dưỡng sau sanh, tiếp xúc với kim loại nặng như chì, thủy ngân hay các độc chất trong môi trường như thuốc trừ sâu (http://www.who.int/ceh/capacity/neurodevelopmental), mẹ nghiện rượu có thể gây ra các rối loạn phát triển thần kinh liên quan đến rượu (Alcohol related neurodevelopmental disorders) làm suy kém về chú ý, nhận thức và lời nói ở trẻ (McGough et al., 2009; McGee et al., 2009) hay sử dụng các chất gây nghiện khác như Cocain có thể ảnh hưởng đến chức năng học tập của trẻ sau này (http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/17083299) .Đây là những yếu tố có thể góp phần làm ảnh hưởng đến chức năng của não bộ trong các lãnh vực liên quan đến học tập.

Các yếu tố di truyền:

Rối loạn học tập chuyên biệt xuất hiện trong những gia đình đặc biệt có những thành viên có vấn đề liên quan đến đọc, tính toán và chính tả. Yếu tố nguy cơ tương đối của rối loạn học tập chuyên biệt về đọc hay tính toán xuất hiện cao hơn một cách rõ rệt ở những đối tượng có mối quan hệ họ hàng đời thứ nhất đối với những cá thể có các rối loạn học tập này so với những cá thể không có các khó khăn này, theo tỷ lệ là 4-8 lần cao hơn ở nhóm có rối loạn đọc và 5-10 lần cao hơn ở nhóm rối loạn tính toán. Tiền căn gia đình về rối loạn đọc và các kỹ năng đọc viết của cha mẹ dự báo các vấn đề đọc viết và rối loạn học tập chuyên biệt ở con của họ, điều này chỉ ra cho thấy rằng có sự kết hợp giữa vai trò của yếu tố di truyền và yếu tố môi trường (DSM-V, APA, 2013). Nghiên cứu của Grigorrenko (2001) cho thấy có khoảng 25-60% cha mẹ của trẻ có rối loạn đọc cũng có các khó khăn về đọc và điều này xảy ra ở người cha nhiều hơn so với mẹ. Những nghiên cứu ở trẻ sinh đôi cho thấy rằng tỷ lệ cùng mắc phải rối loạn học tập cao hơn ở trẻ sinh đôi cùng trứng (80%) so với trẻ sinh đôi khác trứng (50%). Nghiên cứu về di truyền cho thấy một vùng ở nhiễm sắc thể số 6 có liên quan đến rối loạn đọc (DSM-V, APA, 2013).

Có thể có yếu tố di truyền cao đối với cả hai khả năng đọc và mất khả năng đọc trong các hệ thống ngôn ngữ theo mẫu tự Alphabet hay không theo mẫu tự Alphabet bao gồm có khả năng di truyền cao đối với hầu hết các biểu hiện về khả năng và khuyết tật học tập.

 

3-CÁC YẾU TỐ TIÊN LƯỢNG:

Các vấn rõ rệt đề hành vi kém chú ý ở giai đoạn trước khi đến trường là yếu tố dự báo những khó khăn sau này liên quan đến đọc và tính toán (nhưng không cần thiết phải là rối loạn học tập) và không đáp ứng với các can thiệp về học tập có hiệu quả.Chậm trễ hay những rối loạn về âm ngữ, ngôn ngữ hay xử lý nhận thức bị suy kém (Như ý thức về âm vị, trí nhớ làm việc, gọi tên hàng loạt vật nhanh chóng) ở những năm trước khi đi học dự báo rối loạn học tập chuyên biệt sau đó liên quan đến đọc và diễn đạt bằng chữ viết. Rối loạn tăng động kém chú ý (ADHD) là rối loạn thường gặp ở trẻ em hơn so với các rối loạn khác cần chẩn đoán phân biệt với rối loạn học tập như khuyết tật trí tuệ (Intellectual disability), các khó khăn học tập do rối loạn thần kinh hay cảm giác gây ra (Neurological or sensory disorders) , các rối loạn về thần kinh nhận thức (Neurocognitive disorders), các rối loạn loạn thần ở trẻ em (Psychotic disorders), ADHD có tỷ lệ lưu hành khoảng 5% và thường xảy ra kèm với rối loạn học tập chuyên biệt (APA, 2013), ADHD riêng lẻ cũng làm cho trẻ khó khăn học tập nhưng chủ yếu là chỉ do khó khăn trong việc thực hiện các kỹ năng học tập do sự kém chú ý và bốc đồng gây ra (DSM-V, APA, 2013), khi trẻ chú ý tốt thì khả năng học tập có thể cải thiện, khoảng từ 70-96% trẻ  ADHD có đáp ứng tốt với thuốc kích thích tâm thần (Psychostimulants) (Charles Wenar, Patricia Kerig, 2005) như Ritalin hay Concerta, việc chẩn đoán đúng hay xác định được các vấn đề đi kèm có thể giúp cho việc can thiệp chính xác và có hiệu quả hơn.Việc đi kèm với ADHD có dự hậu về kết quả sức khỏe tâm thần xấu hơn so với rối loạn học tập không có đi kèm với ADHD vì ADHD hay đi kèm với các rối loạn khác nữa như rối loạn thách thức chống đối (Oppositional Defiant Disorder) và rối loạn cư xử (Conduct disorder), đây là những rối loạn gây khó khăn nhiều cho cả gia đình lẫn các nhà trị liệu. Can thiệp theo từng cá nhân một cách tăng cường và có hệ thống, sử dụng các can thiệp dựa vào chứng cớ có thể có thể cải thiện hay làm tốt hơn các khó khăn học tập ở một số cá thể hay thúc đẩy việc sử dụng các chiến lược bù trừ ở những cá thể khác cũng có thể mang lại kết quả tốt hơn.

 

4-KHOA HỌC THẦN KINH:

Đối với rối loạn đọc:

Các nghiên cứu sử dụng hình ảnh cộng hưởng từ chức năng (fMRI) và PET để đo lường hoạt động của não bộ đã phát hiện ra những khác biệt tương ứng trong các mẫu hoạt hóa ở não bộ của trẻ có rối loạn đọc và trẻ không có rối loạn này. Nghiên cứu của Simos và cộng sự (2000) quan sát hoạt động não bộ trong khi trẻ hoàn thành các nhiệm vụ mà trẻ nghe các từ hoặc được yêu cầu ghi nhận hoặc là các từ thật hay các âm tiết không có ý nghĩa. Cả hai nhóm trẻ cho thấy có sự hoạt hóa khởi đầu ở bán cầu não bên trái khi nghe các từ giống như được mong đợi. Tuy nhiên đối với nhiệm vụ ghi nhận từ thì các mẫu hoạt hóa của não có sự khác biệt rõ rệt đối với hai nhóm. Nhóm trẻ phát triển bình thường cho thấy có sự hoạt hóa ở THÙY CHẨM (Occipital lobe) là vùng não chuyên biệt cho việc ghi nhận thị giác, tiếp theo là sự hoạt hóa của vùng THÁI DƯƠNG ĐỈNH TRÁI (Left-temporoparietal region) (bao gồm HỒI GÓC (Angular Gyrus), VÙNG WERNICKE (Wernicked area), HỒI THÁI DƯƠNG TRÊN (Superior temporal gyrus). Ngược lại, ở trẻ có rối loạn đọc thì vùng THÁI DƯƠNG ĐỈNH (Temporoparietal region) của bán cầu não phải được hoạt hóa trước.

Đối với rối loạn tính toán:

Nghiên cứu của các tác giả Cappelletti M, & Price CJ (2013) trên một nhóm gồm 112 đối tượng thuận tay phải và trong đó có 11 đối tượng có rối loạn tính toán, tuổi trung bình là 42,8, tất cả đều là nữ, số còn lại là 101 đối tượng có khả năng tính toán bình thường, là nhóm chứng.

Có những phát hiện chính sau đây:

Thùy đỉnh được biết như một vùng não quan trọng được hoạt hóa trong các nhiệm vụ tính toán khác nhau.

Thể tích của chất xám ít hơn ở vỏ não thùy đỉnh bên phải của đối tượng nghiên cứu so với nhóm chứng.

Hình ảnh cộng hưởng từ chức năng (fMRI) cho thấy sự phán đoán con số chính xác có liên hệ với việc hoạt hóa của thùy đỉnh (Parietal lobe) và vùng trán dưới (Inferior frontal region) ở cả hai nhóm có rối loạn và nhóm chứng.

Các đối tượng có rối loạn tính toán có khả năng thực hiện tốt nhiệm vụ liên quan đến số cũng có hoạt hóa một vùng của vỏ não trán trên bên phải (Right-superior frontal cortex) và rãnh trán dưới bên trái (Left-inferior frontal sulcus) và  không có hoạt hóa những vùng này ở những đối tượng chứng (Control group).

Nghiên cứu này cho thấy:

Mặc dù có sự suy giảm về thể tích của chất xám (Grey-matter) ở vỏ não thùy đỉnh bên phải (Right-parietal lobe), các đối tượng có rối loạn tính toán cũng sử dụng các vùng não giống như các vùng não mà nhóm chứng sử dụng trong việc xử lý các nhiệm vụ liên quan đến số. Việc sử dụng các vùng não và chu trình này ở các đối tượng có rối loạn tính toán không có hiệu quả một cách tương đối đưa đến việc hoạt hóa các vùng rộng hơn tương ứng với sự cố gắng về nhận thức ở mức cao hơn, thông qua các quá trình trí nhớ làm việc (Working memory), di chuyển nhiệm vụ (Task-switching) và kềm chế (Inhibition), là những chức năng cần thiết phải có trong nhiệm vụ tính toán chính xác.

Trong nghiên cứu, có một số cá thể có rối loạn tính toán sử dụng thêm các vùng não độc đáo này nhằm xử lý các nhiệm vụ toán học. Các vùng não không đặc hiệu khi được sử dụng để thích ứng với việc xử lý số có thể dẫn đến việc suy giảm trong các khoảng cách thực hiện toán học (Mathematic performance gaps).

Có hai vùng não trán là vỏ não trán trên phải (Right-superior frontal cortex) và rãnh trán dưới trái (Left-inferior frontal sulcus) tham gia vào việc thích ứng để việc xử lý số có hiệu quả hơn.

Không phải tất cả các đối tượng có rối loạn tính toán đều có khả năng thích ứng với các vùng não mới để xử lý số. Điều này gợi ý rằng có thể cần có những can thiệp hay chiến lược giáo dục nhằm để dạy các kiểu thích ứng này.

5-CÁC LOẠI CAN THIỆP:

Có nhiều loại can thiệp khác nhau có thể giúp cải thiện tình trạng khó khăn của các đối tượng có rối loạn học tập như can thiệp hướng dẫn (Instructional intervention), các chiến lược về hành vi (Behavioral strategies), các can thiệp về nhận thức (Cognitive interventions), học tập được trợ giúp bằng máy tính (Computer-assisted learning), can thiệp nhóm đồng đẳng (Peer interventions), phối hợp giữa trường học và phụ huynh. Tuy nhiên, huấn luyện âm vị (phonological training) là một loại hình can thiệp đã được nhắc đến như một phương pháp có chứng cớ về mặt khoa học thần kinh (Lovett và cộng sự, 2000).

Huấn luyện âm vị (Phonological training): Giúp trẻ xác định từ, đặc biệt giúp các trường hợp có rối loạn đọc, được chứng minh là có hiệu quả (Lovett và cộng sự, 2000). Simos và cộng sự (2002) chứng minh rằng một liệu trình tăng cường trong thời gian 8 tuần dựa vào huấn luyện âm vị đã có thành công trong việc thay đổi các mẫu hoạt hóa của não bộ. Các trẻ có khó khăn ghi nhận từ nặng nề, trong độ tuổi từ 7-17 tuổi, nhận được huấn luyện âm vị 2 giờ/ ngày /5 ngày/tuần trong thời gian 8 tuần. Trước khi điều trị, tất cả các trẻ đều có biểu hiện các mẫu hoạt hóa không đặc hiệu ở bán cầu não bên phải, sau khi can thiệp không chỉ có điểm đọc của các trẻ nằm ở mức trung bình mà hình ảnh não của trẻ còn chuyển sang các mẫu hoạt hóa đặc hiệu hơn ở bán cầu não trái.Điều này cho thấy can thiệp âm vị thực sự có hiệu quả dựa vào sự thay đổi rõ rệt về các mẫu hoạt hóa của não bộ.

6-KẾT LUẬN:

    Rối loạn học tập chuyên biệt là một nhóm rối loạn phát triển thần kinh xảy ra ở tuổi nhỏ và có thể tồn tại cho đến tuổi trưởng thành. Các yếu tố nguy cơ bao gồm yếu tố môi trường và di truyền ngày càng được hiểu biết rõ ràng hơn. Ngày nay nhờ các phương tiện chẩn đoán hình ảnh thần kinh (Neuro-imaging) tiến bộ như f MRI, PET, SPECT… đã giúp nghiên cứu và phát hiện được những vùng hoạt hóa chức năng khác thường của não bộ trong rối loạn này đồng thời cũng so sánh được giữa hoạt động não bộ ở người bình thường và người có rối loạn học tập. Nghiên cứu về hình ảnh thần kinh cũng cho thấy có sự suy giảm về thể tích chất xám ở vỏ não thùy đỉnh bên phải ở các đối tượng có rối loạn tính toán. Tuy nhiên, các đối tượng này vẫn sử dụng các vùng não liên quan đến tính toán giống như đối tượng chứng và có sử dụng thêm các vùng não khác như vỏ não trán trên phải (Right-superior frontal cortex) và rãnh trán dưới trái (Left-inferior frontal sulcus) để thích ứng với việc tính toán.

Huấn luyện âm vị (Phonological training) cho thấy có chứng cớ khoa học thần kinh về việc cải thiện triệu chứng của rối loạn đọc và sự hoạt hóa ngược lại của các vùng não trước và sau khi điều trị.

7-TÀI LIỆU THAM KHẢO:

1)   Child Psychopathology (Eric J.Mash, Russell A.Barkley, 2003)

2)   DSM-IV-TR (APA, 2000)

3)   DSM-V (APA, 2013)

4)   Developmental Psychopathology from Infancy to Adolescence (Charles Wenar, Patricia Kerig, 2005)

5)   Child Psychopathology (Eric J.Mash, Russell A.Barkley, 2014)

6)   http://brainposts.blogspot.com/2013/11/brain-adaption-in-developmental.html

7)   http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/24266008

8)   http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/17083299

Thông tin liên hệ của tác giả:

Họ và tên: BS. Phan Thiệu Xuân Giang

Nơi công tác: Phòng khám đa khoa Thiên Phước, 269 Điện Biên Phủ, Phường 7, Quận 3, Tp.HCM

Email: drgiangphan@gmail.com; Mobile: 0903379563

Bài hát: MÙA HÈ ĐẾN

hqdefault (2)

Người đàn ông nuôi hai con bại não khi vợ rời bỏ

hqdefault (1)

Nín lặng trước cảnh nằm sấp sàn nhà cắt tóc cho trẻ tự kỷ

113214_tu1

Không giống như những người thợ cắt tóc khác, James không đặt đồng tiền lên trên tất cả, điều anh quan tâm nhất chính là sự vui vẻ của Mason.

James Williams là thợ cắt tóc tại cửa hàng Jim the Trim ở Briton Ferry, Wales. Mới đây, James được nhiều dân mạng cảm phục sau khi nằm sấp trên sàn nhà để cắt tóc cho một bé trai mắc bệnh tự kỷ.

Theo Daily Mail, bé trai đó là Mason. Sau lần cắt tóc từ 18 tháng tuổi, Mason trở nên sợ hãi và không để bất cứ người thợ nào đến gần. Denie (34 tuổi) và Jamie (29 tuổi) – cha mẹ Mason – không khỏi lo lắng khi mái tóc của con trai càng ngày càng rối bù. Bởi vậy, họ tìm đến James – chàng trai có tiếng yêu thương trẻ con.

Để thực hiện công việc này, James làm quen với Mason từ nhiều tháng trước. 9X chia sẻ: ‘Tôi hiểu mức độ khó khăn của công việc tôi làm và mối quan tâm lớn nhất là Mason cảm thấy vui vẻ. Bởi vậy, khi nhìn cậu bé chơi đùa thoải mái trên sàn nhà với chiếc iPhone, tôi đã không ngại ngần nằm sấp cắt tóc cho bé.

Tôi chưa từng làm việc dưới sàn nhà và trong tư thế lạ lùng thế này. Trước khi bắt đầu, tôi nhìn Denine và Jamie. Cả hai đều không nói lên lời. Một điều rõ ràng là họ không tin vào mắt mình và đang rất hạnh phúc’.

Denine – mẹ Mason – cảm động nói: ‘Tôi rất bất ngờ trước hành động của James. Hầu hết thợ cắt tóc không muốn mất quá nhiều thời gian vào con trai tôi. Vì trong khoảng thời gian đó, họ muốn kiếm tiền từ nhiều khách hàng khác. Thế nhưng, James không bận tâm tới điều đó. Anh ấy dành tất cả sự chú ý của mình vào việc giúp Mason’.

Bức ảnh James nằm sấp, tập trung cắt tóc cho Mason nhanh chóng thu hút hơn 24.000 like (thích) và 4.000 chia sẻ.

Một dân mạng có nickname Scooby bình luận: ‘Chàng trai tốt bụng! Anh ấy xứng đáng nhận một phần thưởng’. Người có nickname Phil cũng gửi phản hồi tích cực: ‘Cử chỉ của anh ấy đơn giản nhưng có giá trị hơn bất cứ loại tiền nào trên thế giới’.

Nhiều phụ huynh từ khắp nơi trên nước Anh, thậm chí cả Mỹ, Australia đã liên lạc với James và khen ngợi hành động của anh. Cửa tiệm cũng tiếp đón nhiều bậc cha mẹ đưa con tới cắt tóc.

Theo Hường Vũ/News.zing.vn